Nấm da là một trong những vấn đề y khoa phổ biến ở nước ta, bệnh biểu hiện dưới rất nhiều dạng khác nhau, thường gặp nhất là hắc lào, lang ben, và nấm kẽ chân.
Nước ta nằm trong khu vực nhiệt đới, với hai mùa rõ rệt, mùa mưa và mùa nắng, nắng nóng mưa nhiều. Mùa mưa phải tiếp xúc nhiều với nước là điều kiện thuận lợi cho các loại vi sinh vật phát triển như vi nấm, vi khuẩn… gây bệnh. Đặc biệt những bệnh về nấm da.
Nấm da là một trong những vấn đề y khoa phổ biến ở nước ta, bệnh biểu hiện dưới rất nhiều dạng khác nhau, thường gặp nhất là hắc lào, lang ben, và nấm kẽ chân.
Hắc lào
Hắc lào hay còn gọi là Lác có tên khoa học là Dermatophyte do 3 loại nấm Trichophyton, Epidermophyton và Michosporum gây nên.
- Triệu chứng:
Vị trí thường găp nhất là ở bẹn (nấm bẹn) ở thân (nấm thân) và ở chân người ta gọi là nấm chân; ba lọai nấm này đều có chung triệu chứng là ngứa sau đó xuất hiện mảng đỏ gọi là mảng hồng ban, có hình tròn nên dân gian gọi là lác đồng tiền, đôi khi hình bầu dục, có bờ viền rõ rệt, trên bờ viền có mụn nước nhỏ, mảng đỏ lớn dần, ở vùng trung tâm có xu hướng lành, da sậm màu hơn và tróc vảy nhẹ; bệnh ngứa nhiều, nhất là về đêm, bệnh không điều trị kịp thời sẽ lây lan ra nhiều vị vị trí khác.
- Phòng và trị bệnh:
Về phòng bệnh, luôn giữ da khô sạch, tránh gãi gây trầy xước trên da, không nên mặc quần áo ẩm ướt, quá chật, quần áo, khăn tắm phải giặt, phơi nắng, ủi kỹ ở mặt trong, khi phát hiện bệnh phải được điều trị sớm, đúng thuốc, đủ thời gian và điều trị cùng lúc cho cả ngươi trong gia đình và tập thể, để dập tắt nguồn lây, không dùng quần áo, khăn lau chung với người bệnh .
Thường được dùng thuốc thoa tại chỗ như Canesten dạng kem, thoa 2-3 lần/ngày, thoa trong 2-4 tuần hoặc Nizoral dạng kem thoa 1 lần /ngày, thoa trong 3-4 tuần.
Kết hợp với thuốc uống như Itraconazol với biệt dược là Canditral hay Sporal, uống với liều 100 mg (1 viên) x 2 viên, uống một lần trong ngày, uống trong 7 ngày, hoặc 1 viên uống trong 15 ngày.
Lang ben
Lang ben là một bệnh do vi nấm gây nên, có tên khoa học là Pityrosporum Orbiculaire mà trước kia người ta gọi là Malassezia furfur.
-Triệu chứng:
Bệnh có triệu chứng cơ bản là dát đổi màu thường khởi đầu ở nang lông, từ từ lan ra thành mảng, giới hạn rõ, có thể hình hình đa cung hay ngoằn ngoèo, do biểu hiện chủ yếu là đổi màu của da nên còn gọi là nấm đổi màu; có màu trắng, hồng hoặc nâu đen, tuỳ thuộc vào vị trí và độ dầy của da, màu trắng hoặc hồng thường gặp ở vùng phơi bày ánh sáng như ở mặt, ngực, chi trên… Màu đen hay nâu thường phân bố vùng da non hoặc vùng kín ở nách-đùi. Người bị lang ben thường không ngứa hoặc ngứa ít và có cảm giác như châm chích khi ra mồ hôi.
- Điều trị:
Lang ben rất dễ điều trị nhưng hay tái phát, có thể do điều trị không đúng thuốc, không đủ liều hoặc thoa thuốc còn xót trong những vùng nhiễm nấm nhưng chưa đổi màu, hoặc không chú ý nguồn tiếp tục lây như quần áo đã nhiễm nấm trước đó hay người thân trong nhà, cũng cần nên nhớ rằng thuốc Griseofulvin ngày nay hầu như không có tác dụng với lang ben.
Thuốc uống dùng Itraconazol 100mg x 2 viên uống 1 lần duy nhất /ngày, uống trong 7 ngày, hoặc Ketoconazol (Nizoral) 200mg x 1 viên/uống trong 10 ngày, uống trong lúc ăn.
Thuốc thoa thường Canesten dạng kem thoa 2 lần/ngày thoa trong 4 tuần, hoặc Lamisil 1% dạng kem thoa 2 lần /ngày thoa trong 2 tuần.Về phòng bệnh, tắm Selsun mỗi tuần 1 lần, mỗi tháng uống 2 viên Ketoconazol 200mg , uống trong 6 tháng, không dùng quần áo, khăn lau chung với người bệnh .
Viêm kẽ ngón chân
Bệnh viêm kẽ ngón chân do nấm thường do vi nấm hạt men Candida gây nên, do môi trường ở kẽ ngón chân ẩm thấp làm vi nấm phát sinh, bệnh phát sinh do mang vớ kín ẩm suốt ngày, dẫn đến viêm kẽ do da ẩm thấp, mắc mưa càng làm bệnh nặng thêm, Candidalà vi nấm hạt men sống ký sinh ở da người, không gây bệnh, gặp điều kiện thuận tiện như môi trường ẩm ướt, nấm sẽ phát triển và gây bệnh, nhất là ở vị trí kẽ ngón chân thứ tư và năm.
- Triệu chứng:
Bệnh có biểu hiện da trở nên đỏ hồng, rướm máu, quanh rìa da bị mủn có màu trắng, ít ngứa, có cảm giác hơi đau rát, nếu tổn thương kéo dài gây ngứa và dịch tiết có mùi hôi rất khó chịu.
-Phòng và điều trị:
Về phòng bệnh, cần đảm bảo vệ sinh chân, không đi giày- vớ trong thời gian dài nhất là khi giày hay vớ ẩm ướt, rửa chân sạch bằng xà phòng và lau khô chân sau khi tiếp xúc với nước nươc bẩn, nước cống rãnh, dùng thuốc khử có Iốt như Betadine, nước muối, các loại bột diệt nấm ở bàn chân và kẽ ngón chân, luôn giữ cho kẽ ngón chân khô ráo, tránh đi mưa.
m kẽ chân.
Nước ta nằm trong khu vực nhiệt đới, với hai mùa rõ rệt, mùa mưa và mùa nắng, nắng nóng mưa nhiều. Mùa mưa phải tiếp xúc nhiều với nước là điều kiện thuận lợi cho các loại vi sinh vật phát triển như vi nấm, vi khuẩn… gây bệnh. Đặc biệt những bệnh về nấm da.
Nấm da là một trong những vấn đề y khoa phổ biến ở nước ta, bệnh biểu hiện dưới rất nhiều dạng khác nhau, thường gặp nhất là hắc lào, lang ben, và nấm kẽ chân.
